Bỏ thuốc lá khi đã mắc bệnh phổi

Trong tất cả những việc người mắc bệnh phổi có thể làm, không việc nào mang lại nhiều bằng việc bỏ thuốc.

Vì sao vẫn còn kịp

• Tốc độ suy giảm chức năng phổi chậm lại
• Giảm số đợt cấp
• Giảm ho và đờm
• Cải thiện đáp ứng với thuốc
• Giảm nguy cơ tim mạch và ung thư
• Có lợi ở mọi giai đoạn bệnh

Không có thuốc nào làm chậm tiến triển COPD hiệu quả bằng việc ngừng hút.

Những gì cải thiện sớm

• Vị giác và khứu giác trở lại
• Ho giảm dần sau vài tuần
• Đờm ít đi
• Dễ thở hơn khi gắng sức
• Ngủ tốt hơn

Những cải thiện sớm này giúp người bỏ thuốc có động lực để tiếp tục.

Vì sao bỏ thuốc khó

• Phụ thuộc về mặt cơ thể
• Thói quen gắn với nhiều tình huống
• Gắn với cảm xúc và căng thẳng
• Môi trường xung quanh có người hút
• Không phải vấn đề ý chí đơn thuần

Hiểu rằng đây là sự phụ thuộc thật giúp người ta bớt tự trách khi thất bại.

Chuẩn bị trước khi bỏ

• Chọn ngày cụ thể
• Báo người thân và đồng nghiệp
• Bỏ hết thuốc và bật lửa trong nhà
• Nhận diện tình huống dễ hút
• Chuẩn bị phương án thay thế
• Hỏi bác sĩ về hỗ trợ

Chuẩn bị trước làm tăng đáng kể khả năng thành công so với bỏ ngẫu hứng.

Nhận diện tình huống kích thích

• Sau bữa ăn
• Khi uống cà phê hoặc rượu
• Khi căng thẳng
• Khi gặp bạn bè hút thuốc
• Khi buồn chán
• Cần có kế hoạch cho từng tình huống

Biết trước tình huống nào khó nhất giúp chuẩn bị phản ứng thay thế.

Những cách thay thế

• Uống nước
• Đi bộ vài phút
• Nhai kẹo cao su không đường
• Gọi cho ai đó
• Thở sâu vài nhịp
• Cơn thèm thường chỉ kéo dài vài phút

Biết rằng cơn thèm sẽ qua trong vài phút giúp người ta vượt được nó.

Hội chứng cai

• Cáu gắt và bồn chồn
• Khó tập trung
• Khó ngủ
• Thèm thuốc dữ dội
• Nặng nhất trong tuần đầu
• Giảm dần sau đó

Biết trước rằng tuần đầu là khó nhất giúp người ta chuẩn bị tinh thần.

Các hình thức hỗ trợ

• Tư vấn cai thuốc
• Sản phẩm thay thế nicotine
• Thuốc hỗ trợ theo chỉ định
• Nhóm hỗ trợ
• Đường dây tư vấn
• Kết hợp nhiều hình thức hiệu quả hơn

Kết hợp tư vấn với hỗ trợ bằng thuốc cho tỉ lệ thành công cao hơn hẳn tự bỏ.

Khi tái hút

• Rất thường gặp
• Không phải là thất bại hoàn toàn
• Tìm hiểu nguyên nhân dẫn tới
• Điều chỉnh kế hoạch
• Thử lại sớm
• Phần lớn cần nhiều lần thử

Mỗi lần thử là một lần học thêm về tình huống nào khiến mình dễ quay lại.

Về việc tăng cân

• Khá thường gặp sau khi bỏ
• Lợi ích vẫn vượt xa
• Chuẩn bị bằng kế hoạch ăn uống
• Tăng vận động
• Đừng để nỗi lo này ngăn việc bỏ thuốc

Không nên hoãn việc bỏ thuốc vì sợ tăng vài cân.

Về thuốc lá điện tử

• Không phải là sản phẩm vô hại
• Bằng chứng còn đang được xem xét
• Không nên xem là mục tiêu cuối cùng
• Không dùng cho người chưa từng hút
• Nên hỏi bác sĩ về các lựa chọn

Mục tiêu cuối cùng nên là không dùng bất kỳ sản phẩm nào chứa nicotine.

Vai trò của người thân

• Ủng hộ thay vì phê phán
• Không hút trước mặt người đang cai
• Ghi nhận nỗ lực
• Kiên nhẫn với sự cáu gắt tạm thời
• Cùng thay đổi thói quen

Cả nhà cùng bỏ thuốc cho tỉ lệ thành công cao hơn nhiều so với một người tự bỏ.

Sau khi đã bỏ được

• Giữ cảnh giác với các tình huống cũ
• Không thử lại một điếu
• Ghi nhận các mốc đã đạt
• Dùng số tiền tiết kiệm cho việc khác
• Tiếp tục các biện pháp điều trị bệnh phổi

Một điếu thử lại thường là khởi đầu của việc quay lại hoàn toàn.

Những mốc đáng ghi nhận

• Ngày đầu tiên không hút
• Tuần đầu qua được
• Tháng đầu tiên
• Sáu tháng và một năm
• Tự thưởng cho mình ở mỗi mốc

Đánh dấu các mốc giúp người bỏ thuốc thấy được mình đã đi xa tới đâu.

Cách nghĩ thực tế

• Bỏ thuốc có lợi ở mọi giai đoạn
• Đây là sự phụ thuộc thật chứ không phải thiếu ý chí
• Chuẩn bị trước làm tăng khả năng thành công
• Tái hút không phải là thất bại hoàn toàn
• Kết hợp nhiều hình thức hỗ trợ

Nội dung này mang tính thông tin chung; các biện pháp hỗ trợ cai nên được bác sĩ tư vấn.

Câu hỏi thường gặp